İkinci el araç ararken uygun fiyatlı bir ilan bulursunuz. Satıcı ilgili ve hızlı davranır, ama bir şartı vardır: "Aracı size ayırmam için önce kapora gönderin." Kapora dolandırıcılığı çoğu zaman tam olarak böyle başlar. Bu rehberde dolandırıcıların sık kullandığı yöntemleri, dikkat etmeniz gereken işaretleri, kendinizi nasıl koruyacağınızı ve dolandırıldığınızı fark ederseniz hangi resmî kurumlara başvuracağınızı anlatıyoruz.
Kısa Cevap
Aracı görmeden, bağımsız bir ekspertizden geçirmeden ve noter işlemi başlamadan kimseye kapora göndermeyin. İkinci el araç alım-satımında nakit, havale veya EFT ile ödeme, Ticaret Bakanlığı ile Türkiye Noterler Birliği'nin kurduğu Güvenli Ödeme Sistemi üzerinden yapılır; bu sistem bankanın ya da ödeme kuruluşunun kendi internet veya mobil şubesindeki menüden başlatılır, size gönderilen bir bağlantıdan değil. Dolandırıldığınızı fark ederseniz hemen bankanızı arayın, tüm yazışmaları saklayın ve en yakın emniyet birimine ya da Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunun.
Kapora Dolandırıcılığında Sık Görülen Yöntemler
1. Var olmayan araç için sahte ilan
Dolandırıcı başka bir ilandan ya da internetten aldığı fotoğraflarla, piyasanın belirgin biçimde altında fiyatlı bir ilan yayınlar. Amaç, çok sayıda alıcıdan küçük tutarlarda "ayırma kaporası" toplayıp ortadan kaybolmaktır. Emniyet Genel Müdürlüğü de piyasa fiyatının çok altında satılan ürünlere karşı uyarıda bulunur ve alışveriş öncesinde piyasa değeriyle karşılaştırma yapılmasını önerir.
2. Gerçek bir ilanı başkasının adına kullanmak
Dolandırıcı, gerçek bir satıcının ilanını kopyalar ya da gerçek satıcıyla alıcının arasına girer. Alıcıya aracı göstermek için gerçek satıcıyla randevu bile ayarlayabilir; ancak parayı kendi kontrolündeki hesaba istediği için gerçek satıcı ödemeden habersiz kalır.
3. Parayı farklı bir hesaba yatırtmak
"Hesabım bloke", "eşimin hesabına atın", "galerinin muhasebe hesabı" gibi bahanelerle araç sahibinin adına olmayan bir IBAN verilir. Para yatırıldıktan sonra geri almak çoğu zaman güçtür.
4. Sahte noter, ekspertiz veya "güvenli kapora" yönlendirmesi
Dolandırıcı, kendisini noter çalışanı ya da ekspertiz firması olarak tanıtan bir ortakla birlikte çalışabilir. Size bir bağlantı göndererek "güvenli ödeme" ya da "teminat kaporası" adı altında para isteyebilir. Ticaret Bakanlığı'nın tarif ettiği Güvenli Ödeme Sistemi'nde ise süreç şöyle işler: satıcı bilgileri bankanın, elektronik para kuruluşunun veya ödeme kuruluşunun kendi internet ya da mobil şubesindeki güvenli ödeme menüsünden kaydeder; alıcı, SMS veya e-postayla gelen referans numarasıyla bilgileri onaylar ve araç bedelini sistemde kayıtlı hesaba aktarır. Bu akışta satıcının kişisel IBAN'ı ya da üçüncü bir kişinin gönderdiği ödeme sayfası yoktur.
5. Kargo, nakliye veya teslimat bahanesi
"Araç başka şehirde, nakliye ücretini öderseniz tırla göndeririz" ya da "yurt dışındayım, aracı size teslim ettireceğim" gibi senaryolarla önce nakliye, sonra sigorta, sonra gümrük gibi art arda ödemeler istenir. Tescilli bir aracın satışı noterde yapılmak zorunda olduğu için, alıcı ile satıcının ya da vekillerinin noterde bir araya gelmediği bir "teslimat" senaryosu kendi başına bir uyarı işaretidir.
Uyarı İşaretleri
- Fiyat, benzer araçların piyasa fiyatının belirgin biçimde altında.
- Satıcı aracı göstermekten kaçınıyor, sürekli bir bahane üretiyor.
- "Çok kişi soruyor, hemen kapora atmazsanız satılacak" diye acele ettiriliyorsunuz.
- Ödeme istenen IBAN'ın sahibi, ruhsattaki araç sahibiyle aynı kişi değil.
- Satıcı platformun mesajlaşmasından çıkıp başka bir uygulamada konuşmak için ısrar ediyor.
- Size bir "noter", "ekspertiz" ya da "güvenli ödeme" bağlantısı gönderiliyor.
- Ruhsat fotoğrafı, şasi numarası veya plaka gibi bilgiler istendiğinde konu değiştiriliyor.
- İlan metni ile satıcının telefonda anlattıkları birbirini tutmuyor.
Kendinizi Nasıl Korursunuz?
- Aracı görmeden ödeme yapmayın. Aracı yerinde görün, mümkünse ekspertize götürün. Satıcı beyanını kontrol etmek için ekspertiz raporu nasıl okunur ve TRAMER kaydı tek başına yeterli mi rehberlerimize bakabilirsiniz.
- Kimlik ile ruhsatı karşılaştırın. Satıcının adı ile tescil belgesindeki araç sahibinin adı aynı olmalıdır. Farklıysa noterde geçerli bir vekâletname olup olmadığını sorun.
- IBAN'daki adı kontrol edin. Herhangi bir ödeme yapmadan önce banka uygulamanızda görünen alıcı adını araç sahibinin adıyla karşılaştırın. Ad tutmuyorsa ödeme yapmayın.
- Ödemeyi resmî kanaldan yapın. Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre 27 Eylül 2024'ten bu yana nakit, havale veya EFT ile yapılan ikinci el motorlu kara taşıtı alım-satımlarında Güvenli Ödeme Sistemi zorunludur ve taşıt bedeli sisteme aktarılmadan noter devir yapmaz. Güvenli ödeme menüsüne her zaman kendi bankanızın uygulamasından girin.
- Satışı noterde yapın. Karayolları Trafik Kanunu'na göre noter dışında yapılan araç satışları geçersizdir. Süreci adım adım araç satışı noterde nasıl yapılır rehberimizde anlattık.
- Kapora istenirse yazılı ve kısıtlı tutun. Aracı gördükten sonra taraflar yine de kapora üzerinde anlaşıyorsa tutarı, iade koşullarını ve tarihleri yazılı hale getirin ve parayı yalnız araç sahibinin adına olan hesaba gönderin.
- Bağlantılara tıklamayın. Size SMS, e-posta veya mesajla gönderilen ödeme, noter ya da ekspertiz bağlantılarını açmayın; ilgili kuruma kendi bulduğunuz resmî adresten ulaşın.
mobile.tr'de Nelere Dikkat Etmelisiniz?
- Yazışmayı platform içinde tutun. Satıcıyla mobile.tr'nin mesajlaşması üzerinden konuşun. Konuşmayı başka bir uygulamaya taşımak için yapılan ısrar bir uyarı işaretidir; ayrıca platform içindeki yazışmalar, bir sorun yaşanırsa elinizdeki kayıt olur.
- Ön ödeme istenirse bildirin. Aracı görmeden kapora ya da başka bir ön ödeme istenirse ilan sayfasındaki veya mesaj ekranındaki menüde yer alan "İlanı Şikayet Et" seçeneğini kullanın. Gerekirse kullanıcıyı mesaj ekranından engelleyebilirsiniz.
- Platformun rolünü bilin. mobile.tr ilanlardaki araçların sahibi ya da satıcısı değildir ve alıcı ile satıcı arasındaki araç bedeline aracılık etmez. mobile.tr adına size kapora, "güvenli ödeme" ya da "ilan onay ücreti" adıyla bir hesap numarası gönderilirse bu bizden gelmiyordur; iletişim sayfasındaki resmî kanallardan bize haber verin.
- Beyanları doğrulayın. İlan sayfasındaki boya/değişen şeması, ağır hasar ve TRAMER bilgisi satıcı beyanıdır. mobile.tr hasar sorgulama hizmeti sunmaz; resmî kayıt için TRAMER ve e-Devlet kanallarını kullanın.
Dolandırıldıysanız Ne Yapmalısınız?
- Bankanızı hemen arayın. Gönderdiğiniz işlemin bilgilerini (tarih, saat, tutar, alıcı IBAN'ı) bildirin ve bankanızın bu durumda uyguladığı süreci başlatmasını isteyin. Ne kadar erken ararsanız o kadar iyidir.
- Delilleri saklayın. İlanın bağlantısı ve ekran görüntüsü, yazışmalar, arama kayıtları, dekont ve size gönderilen bağlantıları silmeyin.
- Suç duyurusunda bulunun. Emniyet Genel Müdürlüğü, bu tür durumlarda derhal en yakın emniyet birimine ya da Cumhuriyet Başsavcılığı'na başvurarak suç duyurusunda bulunulmasını öneriyor. EGM'nin internet sitesinde ihbar için ayrıca ihbar.ng112.gov.tr bağlantısı yer alır. Acil bir durumda 112'yi arayabilirsiniz. Dolandırıcılık suçu Türk Ceza Kanunu'nun 157. ve 158. maddelerinde düzenlenir; EGM'ye göre bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması bu suçun nitelikli hallerindendir.
- Platformu bilgilendirin. İlan mobile.tr'deyse "İlanı Şikayet Et" ile bildirin ve iletişim sayfasından bize ulaşın; başka bir platformdaysa o platformun bildirim kanalını kullanın. Böylece aynı ilanın başka kişileri mağdur etmesinin önüne geçilebilir.
- Sahte siteyi bildirin. Size sahte bir ödeme, noter veya ekspertiz sitesi gönderildiyse bunu Siber Güvenlik Başkanlığı'na bildirebilirsiniz. Daha önce USOM (Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi) üzerinden sunulan siber ihbar süreçlerine ilişkin içerikler, USOM'un açıklamasına göre artık siberguvenlik.gov.tr adresinde yayımlanıyor.
- Bankanızın sürecinden memnun kalmazsanız Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) e-Şikâyet kanalını kullanabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
İkinci el araç için kapora vermek yasal mı?
Taraflar kendi aralarında kapora üzerinde anlaşabilir. Ancak aracı görmeden ve noter işleminden önce kişisel bir hesaba gönderilen kapora, dolandırıcılıkta en sık kullanılan yöntemdir. Araç bedelinin ödemesi için resmî kanal Güvenli Ödeme Sistemi'dir.
"Güvenli kapora" diye bir sistem var mı?
Ticaret Bakanlığı'nın tarif ettiği sistem, araç bedelinin aktarıldığı Güvenli Ödeme Sistemi'dir ve bankanın ya da ödeme kuruluşunun kendi internet veya mobil şubesindeki menüden kullanılır. Size gönderilen bir bağlantıdan "güvenli kapora" ödemesi istenirse bu resmî akışın parçası değildir; işlem yapmayın.
Satıcı başka şehirdeyse ne yapmalıyım?
Aracı yerinde görmeden ödeme yapmayın. Gidemiyorsanız güvendiğiniz bir yakınınızdan aracı görmesini isteyin. Satış her durumda noterde yapılmak zorundadır; tarafların bizzat ya da vekâletnameyle noterde bulunması gerekir.
Parayı gönderdikten sonra geri alabilir miyim?
Bu, bankanın sürecine ve soruşturmanın seyrine bağlıdır; kesin bir garanti yoktur. Bu yüzden en önemli adım, bankanızı vakit kaybetmeden aramak ve suç duyurusunda bulunmaktır.
mobile.tr benden ödeme ister mi?
mobile.tr, alıcı ile satıcı arasındaki araç bedeline aracılık etmez ve sizden kapora istemez. Platformun kendi ücretli hizmetleri web'de havale/EFT ile, mobil uygulamalarda App Store veya Google Play üzerinden ödenir. Bunun dışında mobile.tr adına gelen ödeme talepleri için iletişim sayfasından bize ulaşın.
Güvenle araç aramak için araç arama sayfasını, diğer sorularınız için sık sorulan sorular sayfasını kullanabilirsiniz.
Kaynaklar
- Emniyet Genel Müdürlüğü – Dolandırıcılık
- Emniyet Genel Müdürlüğü – Sosyal Medya Dolandırıcılığı
- Ticaret Bakanlığı – Güvenli Ödeme Sistemi duyurusu (24 Eylül 2024)
- 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu – madde 20/d (Mevzuat Bilgi Sistemi)
- 112 Acil Çağrı Merkezi – İhbar
- USOM – siber ihbar süreçlerinin taşınmasına ilişkin açıklama
- T.C. Siber Güvenlik Başkanlığı
- BDDK – e-Şikâyet
Son güncelleme: Ekim 2026